Miljoenen depressieven grijpen naar alcohol om hun depressie of de gevolgen ervan te bestrijden. We kunnen ons ook de vraag stellen of veel mensen die drinken in feite niet depressief zijn. Tot op een bepaald niveau moet er een helpende werking uitgaan van alcohol tegen depressieve gevoelens. Dat is althans de mening van Bob Vansant, psychotherapeut en auteur van “Hoe kan ik het helpen? Omgaan met de depressie van anderen.”

Welke rol speelt alcohol bij een depressie?
Bob Vansant: “Enerzijds is alcohol voor depressieven vaak een gemakkelijk toegankelijk middel om de pijn van een depressie te bestrijden, maar anderzijds is het juist een middel dat de depressie nog kan versterken. Antidepressivum en depressivum tegelijkertijd dus! Alcohol heeft met psychologie te maken. Depressie heeft met onzekerheid, eenzaamheid, angst, twijfel en afhankelijkheid te maken. Het verband tussen beide is dan gauw gelegd. Net zoals veelvuldige en vluchtige seks geen duurzaam zelfrespect oplevert, gaat veelvuldig en durend alcoholgebruik geen duurzaam geluk, vrede en vreugde brengen.”

Hoe kan alcohol dan als antidepressivum werken?
Bob Vansant: “Tijdelijk zal alcohol de depressieve kunnen helpen om de innerlijke stress en de onderliggende problemen te relativeren en een beetje te verdoven. ’s Anderendaags komen echter de echte levensthema’s terug en moet men opnieuw gaan drinken om ze te relativeren. Zo kan men in een viscieuze cirkel terecht komen en dan zit men uiteraard op een verkeerd spoor. Het is algemeen geweten dat alcohol ons reactiepatroon vertraagt. Ik denk dat heel wat mensen precies drinken om trager te worden! Alcohol werkt dus in zekere zin als kalmeermiddel in deze gejaagde tijd.”

Sommige mensen worden juist agressief onder invloed van alcohol.
Bob Vansant : “Depressie heeft vaak te maken met onderdrukte gevoelens, waaronder woede en agressie. Alcohol werkt als ontremmer voor deze ingeslikte woede. Sommige alcoholgebruikers worden inderdaad agressief, anderen net niet. Zij beginnen te wenen en komen met hun verdriet naar buiten. Alcohol veroorzaakt geen woede, agressie of verdriet op zich, maar bevordert het aan de oppervlakte komen van deze gevoelens. In die zin is alcohol een beter antidepressivum dan heel wat onderdrukkende medicijnen. Heel wat depressieven kunnen na enkele glazen bier veel makkelijker hun verdriet lossen, terwijl ze dat in normale omstandigheden niet kunnen. Alcohol zou dus een goed therapeutisch instrument kunnen zijn in de begeleiding van depressieven, op voorwaarde dat het goed gedoseerd en begeleid wordt.”

Voor mensen met een depressie is het precies moeilijker om alcohol verstandig te gebruiken.
Bob Vansant: “Depressieve mensen hebben inderdaad de neiging alcohol op een eerder ongecontroleerde manier te gebruiken. Toch is het niet toevallig dat zoveel miljoenen mensen in depressie en zoveel miljoenen anderen specifiek en spontaan naar dit middel grijpen. Kunstenaars, dichters, schrijvers en muzikanten gebruiken alcohol trouwens ook al eeuwen als inspiratiemiddel om hun emoties vorm te geven. Voor mensen met een depressie zou het misschien beter zijn moesten ze alcohol niet drinken, maar door de dokter intraveneus (rechtstreeks in de bloedbaan) laten toedienen, in gecontroleerde doses. Het is misschien wel hét middel om ingehouden verdriet en agressie te uiten.”

Welke rol kan de omgeving van de depressieve spelen?
Bob Vansant: “Heel wat depressieven drinken alleen, in stilte en eenzaamheid. Ze zouden beter meer op café gaan. Cafés moeten worden geherwaardeerd. Tussen pot en pint tot een ontmoeting komen is erg bevorderlijk voor ons emotionele en sociale welzijn. Men moet zich altijd de vraag stellen waarom een depressief iemand zoveel drinkt. Gebieden, verbieden of controleren heeft een averechts effect. Ieder drinkgedrag is anders omdat ieder individu, iedere achtergrond en geschiedenis dat ook is. Tracht de betrokkene niet te bekeren om alcohol achterwege te laten, maar probeer vooral te helpen bij het achterliggende probleem. We moeten niet de symptomen aanpakken, wel de oorzaak.”

  |terug|mail|print|top|