Al gehoord van quinuabier? Waarschijnlijk niet, want bij de proefbrouwerij Andelot werd het zopas op punt gesteld en klaar gemaakt voor de markt. Wie er wèl van gehoord heeft, is ‘bierarchitect’ Ir. Roger Mussche, microbioloog, die mee aan de wieg stond van de nieuwste buitenbeentjes uit het rijke Vlaamse bieraanbod, en die ons het wonderlijke verhaal vertelde van het nieuwe, gluten-vrije bier.

Wat is quinua, en waarom wordt het de grondstof van een nieuwe biersoort?
Roger Mussche:Quinua is een soort graan dat tot voor kort onbekend was in onze regio. Het wordt gekweekt in het Andesgebergte, waar het reeds zesduizend jaar geleden een hoofdbestanddeel was van het voedsel van de Inca’s. “De rijst van de Inca’s”, noemt men dit gewas, dat bestand is tegen de barre weersomstandigheden, koude en droogte op grote hoogte. Het eiwitgehalte is twee maal hoger dan van andere granen, het ijzergehalte tot zes maal, terwijl er eveneens een massa mineralen en vitamines in zitten. Het is in onze streken ontdekt via het circuit van de ‘fair trade’. De Spaanse veroveraars hebben destijds de teelt ervan verboden, omdat ze quinua verantwoordelijk achtten voor de sterke weerstand van de Inca’s. Maar de teelt overleefde, en vandaag zijn er heel wat kleine boeren uit Bolivië en Peru die ervan leven.

Hoe bent u betrokken geraakt bij de pogingen om quinua als basisgrondstof voor bier te gebruiken?
Roger Mussche:Dat verhaal begint bij een Afrikaan uit het oude centraal-zuid Afrikaans Lunda Rijk, nu verdeeld over Angola, Congo en Zambia. Henrique Kabia is zijn naam. (precies op de dag van dit interview vernam Ir. Mussche dat zijn vriend omgekomen was bij een ongeval in Zwitserland). In Afrika werd bier traditioneel gebrouwen door wijze vrouwen, de ‘mama’s’. Kabia’s betovergrootmoeder hoorde daarbij. Zij brouwde bier van palmpitten. De kunst werd doorgegeven van generatie tot generatie, zodat uiteindelijk ook Henrique de traditionele brouwmethode overerfde. In 1993 kwam hij in Nederland terecht als vluchteling, na een lange periode in Fr te hebben verbleven, waar hij zich in zijn achtertuin weer aan het brouwen zette. Dat leidde uiteindelijk tot de commercialisatie onder de firmanaam Mongozo, van twee bieren: Mongozo Palmnut en Mongozo Banana.

Mongozo palm bevat 7% alcohol en is gemaakt van de Afrikaanse palmnoot. Het is de moderne versie van traditioneel bier uit Angola. Mongozo banana is een tropisch fruitbier, gebrouwen volgens een oude traditie die stamt van de Massai die leven in Oost-Afrika. Het bevat 4,8% alcohol. Het heeft het Max Havelaar keurmerk, wat garandeert dat er een eerlijke prijs betaald wordt voor de bananen aan de boeren in de ontwikkelingslanden. Daarbij was er altijd een band met projecten van ‘fair trade’ in ontwikkelingslanden. De samenwerking met Kabia, daarbij gesteund door de kennis en de ervaring van de Gentse Brouwerschool KAHO-St.Lievens, met prof. Aerts, bleek zeer vruchtbaar. De idee ontstond om bier te brouwen vanaf quinua, dat helemaal glutenvrij is. Er werd met KAHO – St lieven een brouwmethode ontwikkelt om een Mongozo- Quinua te brouwen. Alle Mongozo bieren worden gebrouwen bij Brouwerij Huyghe in Melle. Op vraag van de markt is in de glutenvrije, bio gecertificeerde Andelot brouwerij in Lochristi, een bier gluten vrij van 4 granen gebrouwen, namelijk het chica bier. Bij het brouwen met quinua, rijst, boekweit en gierst rijzen er bijzondere problemen, onder meer te wijten aan de zeer fijne structuur van de quinua, die zeer moeilijk om malen is. Het uiteindelijke recept is bijna uitsluitend op quinua gestoeld. Zo ontstond Mongozo quinia.

Het quiniazaad is afkomstig van Anapqui, een nationale organisatie van quinua telers in Bolivië, die ongeveer 60% van de grondstof levert. Het bier heeft 5,9% alcohol, het heeft een typische biersmaak en in de afdronk is er een heerlijke maar geen extreem bittere smaak. Het is hergist op de fles, en het is niet fysisch gestabiliseerd, omdat er geen hulpmiddelen worden gebruikt om de eiwitten en de polyfenolen te verwijderen. Het resultaat kan een lichte troebelheid zijn, zoals bij een ‘witteke’, maar dat speelt helemaal geen rol in de smaakvorming.

Vanaf wanneer is Quinua beschikbaar in het commercieel circuit?
Roger Mussche:Het product is nog maar pas uitgetest. Het heeft al wel een glutenvrij certificaat en een biocertificaat, maar momenteel wordt nog niet geproduceerd voor de binnenlandse markt, wel voor de export. We willen het bier op de markt brengen langs de ‘fair trade’-zaken en de bio-winkels. Het dient wel gezegd dat het rendement van het quinua bier iets lager ligt dan bij moutbier. Het zal dus duurder zijn. Ook moet benadrukt worden dat bij de Mongozo-bieren uitsluitend exotische en/of biologische ingrediënten worden gebruikt die afkomstig zijn van de boeren uit ontwikkelingslanden, tegen een eerlijke prijs.

  |terug|mail|print|top|